Bu içerikle, disiplinli olmadığınızı düşündüğünüz anların arkasındaki gerçek nedenleri, disiplin eksikliği ile sistem tasarımı hatası arasındaki farkı, enerji yönetiminin üretkenlik üzerindeki etkisini ve sürdürülebilir bir çalışma düzenini nasıl kurabileceğinizi öğreneceksiniz.
Ben disiplinli biri değilim.
Bu cümleyi kaç kez kurdun?
Belki sınava hazırlanırken.
Belki spor yapmaya başlarken.
Belki de iş yerinde bir projeyi sürekli ertelediğinde.
Toplumda disiplinli olmak neredeyse bir karakter özelliği gibi anlatılıyor. Sanki bazı insanlar doğuştan disiplinli, bazıları ise dağınık ve iradesiz. Oysa gerçek çok daha farklı. Çoğu zaman mesele disiplin eksikliği değil, yanlış tasarlanmış bir sistemin içinde sıkışmış olmaktır.
Bu yazımda birlikte şuna bakacağım.
Gerçekten disiplinsiz misin, yoksa enerji yönetimi ve sistem tasarımı hatalarının içinde mi yoruluyorsun?
Disiplin Nedir, Gerçekten Ne Değildir?
Disiplin; kendini zorlamak, bastırmak, sıkmak değildir.
Disiplin; sürdürülebilir bir düzen içinde istikrarlı davranabilme halidir.
Fakat günlük hayatta disiplin genellikle şöyle tanımlanıyor…
-
Sabah 5’te kalkmak
-
Her gün 3 saat kesintisiz çalışmak
-
Asla ertelememek
-
Sürekli motive olmak
Bunlar disiplin değil, yüksek performans beklentileridir.
Gerçek disiplin; enerji, sistem ve davranış arasında kurulan dengeden doğar. Eğer bu üçlü uyumlu değilse, kişi kendini ne kadar zorlarsa zorlasın sürdürülebilir bir verimlilik elde edemez.
Günlük Hayattan Bir Sahne: Gerçekten Disiplinsiz misin?
Akşam saat 22:30.
Telefon elinde. Yorgunsun ama uyumuyorsun.
Bir yandan sosyal medyada dolaşıyor, bir yandan yarın erken kalkman gerektiğini düşünüyorsun.
Sabah alarm çalıyor. Erteliyorsun.
Sonra kendine kızıyorsun.
Ben gerçekten disiplinli biri değilim.
Peki burada sorun disiplin mi?
Hayır.
Sorun şunlar olabilir.
-
Gün içinde zihinsel olarak tükenmiş olman
-
Duygusal olarak stres yükü taşıman
-
Uykunu planlamamış olman
-
Ekran maruziyetini yönetememen
Bunlar bir sistem sorunudur, karakter sorunu değil.
Türkiye Bağlamında Disiplin Neden Daha Zor?
Türkiye’de gençler ve çalışan yetişkinler aynı anda birçok yük taşıyor. Bunlar;
-
Ekonomik belirsizlik
-
Yoğun sınav ve rekabet sistemi
-
Uzun ulaşım süreleri
-
Kalabalık yaşam alanları
-
Dijital dikkat dağınıklığı
-
Gelecek kaygısı
Bu koşullar altında “yüksek disiplin” beklemek gerçekçi değildir.
Beyin sürekli stres altındaysa, hayatta kalma moduna geçer. Hayatta kalma modunda öncelik üretkenlik değil, güvenliktir. Dolayısıyla disiplinli olamamak çoğu zaman biyolojik bir sonuçtur.
Bu noktada kendine şu soruyu sormalısın.
Ben gerçekten tembel miyim, yoksa sürekli tükenmiş miyim?
Disiplin Eksikliği mi, Enerji Yönetimi Sorunu mu?
Birçok kişi zaman yönetimi kitapları okur ama enerji yönetimini göz ardı eder.
Oysa performans, zamandan çok enerjiyle ilgilidir.
Örneğin;
-
Sabah zihnin berrakken zor işi yapmıyorsan
-
Öğleden sonra düşüş saatinde ağır görev koyuyorsan
-
Gün içinde mikro molalar vermiyorsan
-
Uykunu ciddiye almıyorsan
Disiplinli olmaya çalışman seni sadece daha fazla yorar.
Gerçek disiplin, enerjinin yüksek olduğu zaman dilimlerinde doğru işe odaklanmaktır.
Çalışan Bir Kadın, Çalışan Bir Öğrenci
Bir çalışan kadın düşün.
İş yerinde yoğun tempo, eve geldiğinde ev sorumluluğu, görünmeyen mental yük…
Gece kendine vakit ayıramadığı için suçluluk hissediyor.
Sonra üretken olamadığında kendini “disiplinsiz” olarak etiketliyor.
Bir üniversite öğrencisi düşün.
Gürültülü bir ev ortamı, sınav stresi, sosyal kıyaslama, gelecek kaygısı…
Masaya oturuyor ama odaklanamıyor.
Sonra kendine kızıyor.
Ben disiplinli değilim.
Bu iki örnekte de sorun kişilik değil.
Sorun sistem.
Disiplin Nasıl Oluşur?
Disiplin üç aşamada oluşur.
Yükü Azalt
- Her şeyi aynı anda yapmaya çalışma.
- Minimal görev listesi oluştur.
- Gerçekçi hedef koy.
Sistemi Sadeleştir
- Çalışma alanını düzenle.
- Bildirimleri kapat.
- Belirli saatleri belirli işlere ayır.
Enerjini Koru
- Uykuya yatırım yap.
- Ekran süresini sınırla.
- Mikro molalar ver.
- Fiziksel hareket ekle.
Disiplin, bu üçlü sağlandığında doğal olarak ortaya çıkar.
Sürekli Kendini Suçlamak Neyi Tetikler?
Kendini “disiplinsiz” olarak etiketlemek aşağıdaki sonuçları doğurur.
-
Özgüven düşüşü
-
Erteleme artışı
-
Kaygı yükselişi
-
Kaçınma davranışı
Beyin tehdit altında hisseder.
Tehdit altındaki beyin risk almak istemez.
Risk almayan beyin ise üretmez.
Bu bir kısır döngüdür.
Sürdürülebilir Disiplin Mümkün mü?
Evet. Ama zorlayarak değil, tasarlayarak.
Sürdürülebilir disiplin şu özelliklere sahiptir.
-
Gerçekçi tempo
-
Net sınırlar
-
Enerjiye göre planlama
-
Küçük ama istikrarlı adımlar
Disiplin bir başlangıç noktası değildir.
Doğru tasarlanmış yaşamın sonucudur.
Kendine Sorman Gereken 5 Soru
-
Günlük enerji seviyemi gerçekten tanıyor muyum?
-
Çalışma sistemim bana uygun mu?
-
Uykumu ve dinlenmemi ciddiye alıyor muyum?
-
Fazla yük alıyor olabilir miyim?
-
Kendimi gereğinden fazla mı suçluyorum?
Bu soruların cevapları çoğu zaman “disiplin sorunu” diye düşündüğün şeyin aslında bir tasarım problemi olduğunu gösterecektir.
Belki de sadece yorgunsun.
Belki sistemin fazla karmaşık.
Belki beklentiler gerçekçi değil.
Belki de enerjini tüketen görünmeyen yükler var.
Disiplin, kendini zorlamak değildir.
Disiplin, kendini koruyarak ilerleyebilmektir.
Eğer sürekli kendinle savaşıyorsan, sorun irade değil tasarımdır.
Ve belki de artık kendine şunu sormanın zamanı gelmiştir…
Ben gerçekten disiplinsiz miyim, yoksa yanlış düzenin içinde mi yoruluyorum?
Simbians Platformu ile doğru ve güncel verimlilik ve sağlık bilgisinin erişilebilir olmasını sağlıyoruz. Tüm içerikler sadece sağlık profesyonelleri ve tıbbi yazarlar tarafından hazırlanmaktadır.

