Bu içerikle lenfomanın erken belirtilerini, hangi lenf bezi şişliklerinin alarm kabul edildiğini ve ne zaman vakit kaybetmeden doktora başvurmanız gerektiğini öğreneceksiniz.

Lenf bezlerinde fark edilen bir şişlik, çoğu zaman “üşüttüm herhalde” diye geçiştirilir. Çoğu durumda bu yaklaşım doğrudur; çünkü enfeksiyonlar sırasında lenf bezlerinin büyümesi oldukça yaygındır. Ancak bazı şişlikler vardır ki, vücudun “beni ciddiye al” dediği sinyallerden biri olabilir.

Bu yazımda, lenfoma belirtilerini, özellikle de hangi şişliklerin alarm kabul edilmesi gerektiğini ele alacağım.

Ayrıca bu yazı bir tanı koyma amacı taşımaz; ancak farkındalık kazandırmayı hedefler. Çünkü lenfomada erken fark etmek, çoğu zaman oyunun seyrini değiştirir.

Lenf Sistemi Nedir ve Neden Bu Kadar Önemlidir?

Lenf sistemi, bağışıklık sistemimizin görünmeyen ama hayati parçalarından biridir. Vücudu enfeksiyonlara, yabancı maddelere ve anormal hücrelere karşı korur.

Lenf sistemi aşağıdakilerden oluşur.

• Lenf bezleri (lenf nodları)

• Lenf damarları

• Dalak

• Timus

• Kemik iliği

Lenf bezleri; boyun, koltuk altı, kasık, göğüs içi ve karın gibi bölgelerde yer alır. Normalde mercimek ya da fasulye tanesi büyüklüğündedir ve elde zor fark edilir.

Lenfoma Nedir?

Lenfoma, lenf sisteminin hücrelerinden (lenfositlerden) kaynaklanan bir kanser türüdür. Temel olarak iki ana gruba ayrılır:

• Hodgkin lenfoma

• Non-Hodgkin lenfoma

Her iki tür de benzer belirtiler gösterebilir; ancak seyirleri ve tedavi yaklaşımları farklılık gösterebilir.

Lenfoma Belirtilerinin En Sık Görülen İşareti: Lenf Bezi Şişliği

Lenfoma denildiğinde ilk akla gelen belirti ağrısız lenf bezi şişliğidir. Ancak her şişlik lenfoma anlamına gelmez. Burada kritik olan şişliğin özellikleri ve süresidir.

Normal (Masum) Lenf Bezi Şişliği Nasıldır?

• Enfeksiyon sonrası ortaya çıkar

• Ağrılı veya hassas olabilir

• Yumuşaktır

• 1–2 hafta içinde küçülür

• Antibiyotik veya enfeksiyon iyileşince geriler

Alarm Veren Lenf Bezi Şişliği Nasıldır?

• Ağrısızdır.

• Serttir.

• Lastik gibi ele gelir.

• Haftalarca küçülmez.

• Zamanla büyüyebilir.

• Ciltle yapışık olabilir.

Hangi Bölgelerdeki Şişlikler Daha Dikkat Çekicidir?

Boyun Bölgesindeki Şişlikler

Boyun, lenf bezlerinin en sık fark edildiği bölgedir. Soğuk algınlığına bağlı şişlikler genellikle kısa sürede iner.

Şu durumlar alarmdır.

• Tek taraflı ve sert şişlik

• Haftalarca kaybolmayan büyüme

• Ağrı olmaması

• Eşlik eden kilo kaybı veya gece terlemesi

Koltuk Altı Şişlikleri

Koltuk altındaki lenf bezleri; meme, akciğer ve lenf sistemiyle ilişkilidir.

Dikkat edilmesi gerekenler

• Tıraş veya enfeksiyon yokken ortaya çıkan şişlik

• Sert ve hareketsiz yapı

• Zamanla büyüme eğilimi

Kasık Bölgesi Şişlikleri

Kasık lenf bezleri sık enfeksiyonlara yanıt verebilir; bu yüzden değerlendirmesi daha zordur.

Alarm işaretleri

• Enfeksiyon bulgusu olmadan şişlik

• İki taraflı ve simetrik büyüme

• Uzun süreli ve ağrısız seyir

Göğüs İçi ve Karın Lenf Bezleri (Gizli Şişlikler)

Bu bölgelerdeki lenf bezleri elle fark edilmez.

Belirtiler şunlar olabilir.

• Nedensiz nefes darlığı

• Göğüs ağrısı

• Karında dolgunluk hissi

• Sebepsiz kabızlık veya iştahsızlık

Bu tür belirtiler genellikle görüntüleme yöntemleriyle saptanır.

Lenfoma Sadece Şişlikle mi Belirti Verir?

Hayır. Lenfoma çoğu zaman sistemik belirtilerle kendini gösterir.

“B Semptomları” Olarak Bilinen Alarm Bulguları

Bu belirtiler özellikle önemlidir.

• Nedensiz kilo kaybı

(6 ayda vücut ağırlığının %10’undan fazlası)

• Gece terlemeleri

Pijamayı veya çarşafı değiştirecek kadar yoğun

• Uzun süren ateş

Enfeksiyon olmadan 38°C üzeri

Bu üçlüden biri bile varsa, lenfoma mutlaka akla gelmelidir.

Diğer Dikkat Çekici Lenfoma Belirtileri

• Sürekli halsizlik

• Çabuk yorulma

• Kaşıntı (özellikle nedeni bulunamayan)

• Alkol alımı sonrası lenf bezinde ağrı

• Tekrarlayan enfeksiyonlar

• Kansızlık bulguları (solukluk, çarpıntı)

Hangi Şişliklerde “Bekleyelim” Dememek Gerekir?

Aşağıdaki durumlarda zaman kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.

• Şişlik 3–4 haftadan uzun sürüyorsa

• Giderek büyüyorsa

• Ağrısız ve sertse

• Gece terlemesi, kilo kaybı, ateş eşlik ediyorsa

• Birden fazla bölgede lenf bezi büyümesi varsa

Tanı Süreci Nasıl İlerler?

Lenfoma tanısı çoğu zaman birkaç adımda konur.

1. Fizik muayene

2. Kan testleri

3. Ultrason / BT / PET-CT

4. Lenf bezi biyopsisi (en kritik adım)

Şunu bilmek önemlidir…

Lenfoma tanısı biyopsi olmadan kesinleşmez.

Lenfoma Erken Yakalanırsa Ne Olur?

Bu en umut verici kısımdır.

Günümüzde;

• Birçok lenfoma türü yüksek oranda tedavi edilebilir.

• Bazı alt tiplerde tam iyileşme mümkündür.

• Erken evrede tanı, tedavi başarısını belirgin artırır.

Yani bir şişliğe zamanında dikkat etmek, sadece bir sağlık kontrolü değil; hayat kurtarıcı bir farkındalık olabilir.

Herkesin hayatında lenf bezleri şişer. Çoğu masumdur. Ama bazıları, sessizce önemli bir mesaj taşır.

Eğer vücudun sana;

“Bu şişlik geçmiyor.”
“Bu halsizlik normal değil.”
“Bu terleme beni endişelendiriyor.”

diyorsa…

Onu duymamazlıktan gelme.

Bir doktora görünmek, çoğu zaman kaygıyı azaltır.

Geç kalmak ise bazen telafisi zor sonuçlar doğurabilir.

Kendini dinle.

Vücudunla temasını kaybetme.

Simbians Platformu ile doğru ve güncel verimlilik ve sağlık bilgisinin erişilebilir olmasını sağlıyoruz. Tüm içerikler sadece sağlık profesyonelleri ve tıbbi yazarlar tarafından hazırlanmaktadır.

Kaynaklar

Türk Hematoloji Derneği. (2022). Lenfomalar: Tanı ve tedavi yaklaşımları. Türk Hematoloji Derneği Yayınları

Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. (2021). Kanser nedir? Lenfoma hakkında bilgilendirme rehberi. T.C. Sağlık Bakanlığı.

Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı. (2020). Ulusal kanser istatistikleri ve hematolojik kanserler. Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1234.

Gürkan, E., & Yılmaz, M. (2019). Hodgkin ve Non-Hodgkin lenfomaların tanı ve tedavi ilkeleri. Türk Hematoloji Dergisi, 36(2), 85–96.

Türkiye Kanserle Savaş Vakfı (KANSEV). (2021). Lenfoma hasta ve hasta yakını bilgilendirme kılavuzu. KANSEV Yayınları.